„Decyzja o wyjeździe nigdy nie jest łatwa. Życzę ludziom dużo wrażliwości i empatii. Tego, by zrozumieli, że urodzenie się w bezpiecznym miejscu jest ogromnym szczęściem”. Talha Bin Shams, artysta z Bangladeszu, o migracji.
„Zatrzymano nielegalnych imigrantów”, „uchodźcy przynieśli śmiertelne choroby”, „czy Polki i Polacy nie boją się już imigrantów?”, „czemu niemal każdy uchodźca ma smartfona?” – to zaledwie kilka przykładów nagłówków polskich gazet, które pojawiły się w kontekście osób uchodźczych i z doświadczeniem migracji. Nagłówków, w których wykorzystuje się strach i niewiedzę, manipuluje i dehumanizuje. Zatem o czym należy pamiętać, gdy mówi lub pisze o uchodźcach i uchodźczyniach, migrantach i migrantkach?
„Białorusinów nie przyjmujemy” – Straż Graniczna odmawia ochrony osobom uciekającym przed prześladowaniem. „To co, wracacie na Ukrainę? Co robicie? Jaka jest wasza decyzja?” – takie pytania usłyszał od funkcjonariusza polskiej Straży Granicznej Dzianis Pylypiu, Białorusin szukający schronienia w Polsce.
Dopiero gdy siedziała w łodzi, zorientowała się, że straciła torbę z jedzeniem i piciem. Sadia ucieka z Burkina Faso.
Jeśli znacie dobrze Warszawę, być może wiecie też, że na Ochocie znajduje się skwer nazwany tajemniczo Skwerem Dobrego Maharadży*. Choć nazwa brzmi, jakby chodziło o bohatera baśni, Dobry Maharadża istniał naprawdę i miał bardzo bliskie relacje z Polską.
„Winter is coming”. Idzie zima. To chyba najczęstsze ostrzeżenie, jakie słyszę na różnych forach polskich NGOsów. Idzie zima, a wraz z nią nadejdą setki tysięcy osób, które by przeżyć zimowe miesiące, opuszczą pozbawione ogrzewania i dostępu do mediów domy w Ukrainie (i nie tylko). Być może wrócą do domu w kwietniu lub maju. Być może zostaną. Człowiek zrobi wiele, by przeżyć.
„To nie jest tak, że człowiek ucieka przed wojną, represjami politycznymi, czy innym rodzajem zagrożenia i kiedy dociera do w miarę bezpiecznego miejsca, wszystko jest znów w porządku. Powrót do zdrowia psychicznego to często bardzo długi proces”. Rozmowa z dr Joanną Wróblewską, artystką i terapeutką sztuk ekspresywnych o tym, jak lepiej zrozumieć osoby z doświadczeniem uchodźstwa i migracji.
„Ostatnim razem wsadzili go do bagażnika samochodu, a następnie zabrali na plażę i umieścili na pokładzie łodzi wypełnionej ludźmi. «Jeśli zawrócisz, zastrzelimy cię» – zagrozili. Nawet po latach Saidu nadal cierpi na traumę z powodu swoich doświadczeń. «Nie mogę spać, mój mózg ciągle myśli o tym, co się [wtedy] stało»”.
Za oknem coraz chłodniej, ale nasz zapał nie ostygł. We wrześniu robiliśmy warsztaty, przeprowadzaliśmy rozmowy i, jak zawsze, pokazywaliśmy, że świat nie jest czarno-biały
Uśmiechy na twarzy dorosłych osób z trudną historią, poczucie chwilowego zapomnienia o codziennych problemach, karmienie alpak i pingwinów oraz spojrzenia dzieci pełne radości. Mowa o wspólnym integracyjnym wyjściu do zoo rodzin, które biorą udział w programie długoterminowym Salam Lab „Żyj w Krakowie”.